Κυρανάκης: Εγκρίθηκε η χρηματοδότηση για νέους συρμούς Μετρό περί 1 δισ. ευρώ

Εγκρίθηκε χρηματοδότηση για νέους συρμούς στο Μετρό Αθήνας, ηλεκτρικά λεωφορεία, προσβασιμότητα ΑμεΑ και ηλεκτρικά ταξί

Σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση επιχειρεί να συνδέσει την πράσινη μετάβαση με ορατές παρεμβάσεις στην καθημερινότητα, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο αναδεικνύεται σε νέο βασικό χρηματοδοτικό βραχίονα για τις δημόσιες μεταφορές, την προσβασιμότητα και την καθαρή κινητικότητα. Το σχέδιο νόμου για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού ψηφίστηκε επί της αρχής από την Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων και εισάγεται προς συζήτηση και ψήφιση στην Ολομέλεια τη Μεγάλη Δευτέρα, ενώ το συνολικό ελληνικό πακέτο του Social Climate Fund ανέρχεται στα 5,3 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2032. Από αυτά, 906,9 εκατ. ευρώ κατευθύνονται σε παρεμβάσεις μεταφορών, με αιχμή το Μετρό, τα λεωφορεία, την προσβασιμότητα ΑμεΑ, τα ηλεκτρικά ταξί και τη βιώσιμη αστική κινητικότητα.

Ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης παρουσίασε το σχέδιο ως μια στοχευμένη επένδυση που δεν αφορά μόνο την ανανέωση στόλων, αλλά μια συνολική αναβάθμιση της εμπειρίας μετακίνησης, με έμφαση στις συχνότητες, στη λειτουργικότητα και στην ουσιαστική πρόσβαση για τα άτομα με αναπηρία. Στο επίκεντρο βρίσκονται 22 συρμοί για το Μετρό και τον Ηλεκτρικό της Αθήνας, 210 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία για Αθήνα και Θεσσαλονίκη και εκτεταμένες παρεμβάσεις σε σιδηροδρομικούς σταθμούς και αστικές διαδρομές, σε μια κίνηση που αποτυπώνει την πρόθεση του υπουργείου να μετατρέψει τους ευρωπαϊκούς πόρους σε μετρήσιμο συγκοινωνιακό αποτέλεσμα.

Η πολιτική ουσία του σχεδίου βρίσκεται ακριβώς εκεί. Δεν πρόκειται μόνο για μια ακόμα κατανομή κονδυλίων, αλλά για μια απόπειρα να χτιστεί η επόμενη ημέρα των δημόσιων μεταφορών πάνω σε τρεις άξονες: εκσυγχρονισμός υποδομών, μείωση ανισοτήτων πρόσβασης και προετοιμασία για ένα πιο καθαρό μεταφορικό μοντέλο. Σε μια φάση όπου το κράτος αναζητεί τους επόμενους αναπτυξιακούς μοχλούς μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, οι μεταφορές φαίνεται πως μπαίνουν στην πρώτη γραμμή του νέου επενδυτικού σχεδιασμού.

Μετρό, Ηλεκτρικός και λεωφορεία: Πού πέφτουν τα μεγάλα κονδύλια

Το πιο ηχηρό κομμάτι του πακέτου αφορά τα μέσα σταθερής τροχιάς της πρωτεύουσας, εκεί όπου η πίεση της καθημερινότητας συναντά τις παλιές αδυναμίες του δικτύου. Ειδικότερα, 60 εκατ. ευρώ προορίζονται για την αναβάθμιση 10 συρμών της Γραμμής 1, οι οποίοι είναι παλαιάς τεχνολογίας και, σε μεγάλο βαθμό, έχουν τεθεί εκτός ενεργής λειτουργίας. Η στόχευση είναι απολύτως πρακτική: με την επαναφορά και ανακατασκευή τους, ο μέσος χρόνος μεταξύ δρομολογίων στη Γραμμή 1 αναμένεται να πέσει από 7,12 λεπτά σε 5,2 λεπτά, εξέλιξη που μπορεί να αλλάξει αισθητά την εικόνα σε έναν από τους πιο επιβαρυμένους συγκοινωνιακούς άξονες της Αθήνας.

Παράλληλα, 210 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στην προμήθεια 12 νέων συρμών για τις Γραμμές 2 και 3 του Μετρό. Η παρέμβαση αυτή δεν εξυπηρετεί μόνο τη σημερινή λειτουργία των γραμμών, αλλά και τη μελλοντική ενίσχυση της επέκτασης προς το Ίλιον, κάτι που εντάσσει το έργο σε μια πιο μακροπρόθεσμη λογική. Το υπουργείο εκτιμά ότι με τη λειτουργία των νέων συρμών το μεσοδιάστημα δρομολογίων στις δύο γραμμές θα υποχωρήσει στα 3 λεπτά και 45 δευτερόλεπτα, στοιχείο που, αν επιβεβαιωθεί στην πράξη, θα δώσει νέα δυναμική στο δίκτυο και θα ενισχύσει τη χωρητικότητα σε ώρες αιχμής.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και τα 7 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση των 24 σταθμών της Γραμμής 1, με έμφαση στην πλήρη προσβασιμότητα. Οι παρεμβάσεις αφορούν αποβάθρες, ράμπες, φωτισμό, διαδρομές κίνησης, ανελκυστήρες, κυλιόμενες σκάλες και συστήματα πληροφόρησης επιβατών. Η πρόβλεψη είναι ότι οι μετακινήσεις ατόμων με αναπηρία στη γραμμή θα μπορούσαν να αυξηθούν από περίπου 4.000 την ημέρα σε 10.000, κάτι που δείχνει πως η προσβασιμότητα παύει να αντιμετωπίζεται ως συμπληρωματική τεχνική προσθήκη και μετατρέπεται σε κεντρικό δείκτη αξιολόγησης των έργων.

Σημαντικό βάρος δίνεται και στα λεωφορεία. Για τις αστικές συγκοινωνίες Αθήνας και Θεσσαλονίκης προβλέπονται 129 εκατ. ευρώ για 210 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία, με προτεραιότητα σε περιοχές όπως η Δυτική Αττική και η Δυτική Θεσσαλονίκη, όπου συνυπάρχουν αυξημένες μεταφορικές ανάγκες, χαμηλότερα εισοδήματα και μικρότερη πρόσβαση σε ιδιωτικό όχημα. Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για μείωση του χρόνου αναμονής στις στάσεις κατά 15% και για περιορισμό του λειτουργικού κόστους κατά 35 εκατ. ευρώ, κάτι που συνδέει την κοινωνική διάσταση με ένα πιο σκληρό οικονομικό αποτύπωμα.

Προσβασιμότητα, ηλεκτρικά ταξί και νέες υπηρεσίες: η επόμενη μέρα των αστικών μετακινήσεων

Το σχέδιο, ωστόσο, δεν σταματά στο κλασικό δίπολο συρμοί και λεωφορεία. Περιλαμβάνει μια πιο επιθετική ατζέντα για την αναδιάρθρωση της καθημερινής μετακίνησης, ιδιαίτερα για όσους έως τώρα έμεναν στο περιθώριο του συστήματος. Στον σιδηρόδρομο προβλέπονται 50 εκατ. ευρώ για παρεμβάσεις προσβασιμότητας σε 33 σταθμούς του ΟΣΕ, με στόχο την ασφαλή και αυτόνομη χρήση τους από άτομα με αναπηρία, ηλικιωμένους και πολίτες με μειωμένη κινητικότητα. Η εκτίμηση για έως και 815.000 προσβάσιμες διαδρομές τον χρόνο δείχνει ότι η επένδυση αυτή δεν αφορά μια περιορισμένη κοινωνική ομάδα, αλλά έναν μεγάλο αριθμό επιβατών που μέχρι σήμερα αντιμετώπιζε πρακτικά εμπόδια στην καθημερινή μετακίνηση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ψηφιακή χαρτογράφηση όλων των σταθμών του Μετρό σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με προϋπολογισμό 5,5 εκατ. ευρώ. Η πρόβλεψη για εφαρμογή εσωτερικής πλοήγησης με χρήση τεχνητής νοημοσύνης, η οποία θα καθοδηγεί βήμα προς βήμα τον επιβάτη, αποτυπώνει μια προσπάθεια να συνδεθεί ο συγκοινωνιακός εκσυγχρονισμός με τις νέες ψηφιακές δυνατότητες. Το γεγονός ότι το μέτρο βασίζεται στην πιλοτική εφαρμογή του σταθμού Ακρόπολη το 2024 ενισχύει την εικόνα ότι το υπουργείο επιχειρεί να πατήσει σε ήδη δοκιμασμένες λύσεις πριν ανοίξει το εύρος της παρέμβασης σε 67 σταθμούς της Αθήνας και 18 της Θεσσαλονίκης.

Στην Αθήνα, το σχέδιο επεκτείνεται και στη δημοτική συγκοινωνία με την παρέμβαση ATHENS MOVE, ύψους 11,2 εκατ. ευρώ, που προβλέπει τέσσερις νέες γραμμές, 17 ηλεκτρικά λεωφορεία, υποδομές φόρτισης και προσβάσιμες στάσεις. Ταυτόχρονα, αναπτύσσονται υπηρεσίες μεταφοράς κατά παραγγελία τόσο σε Αττική και Θεσσαλονίκη όσο και σε αγροτικές ή ημιαστικές περιοχές, με στόχο να καλυφθούν γεωγραφικά κενά εκεί όπου η συμβατική συγκοινωνία δεν επαρκεί. Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, διότι σηματοδοτεί μετάβαση από ένα άκαμπτο μοντέλο μεταφορών σε πιο ευέλικτες, στοχευμένες υπηρεσίες που απαντούν στις ανάγκες ηλικιωμένων, ανέργων, ατόμων με αναπηρία και οικογενειών με αυξημένες δυσκολίες μετακίνησης.

Το πακέτο αποκτά ακόμη μεγαλύτερο κοινωνικό φορτίο με τα 219 εκατ. ευρώ για τη μεταφορά μαθητών με αναπηρία σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, ορεινές και νησιωτικές περιοχές. Η στόχευση να καλυφθεί περίπου το 70% των εθνικών αναγκών και περίπου 11.000 μαθητές φανερώνει ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να δώσει μόνιμη δομή σε ένα πεδίο όπου για χρόνια υπήρχαν καθυστερήσεις, ελλείψεις και μεγάλη πίεση στις οικογένειες. Την ίδια ώρα, 68 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν στην αντικατάσταση συμβατικών ταξί με ηλεκτρικά, με επιδότηση 20.000 ευρώ ανά όχημα και αυξημένη ενίσχυση 29.000 ευρώ για προσβάσιμα ταξί ΑμεΑ, αρχικά σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη και στη συνέχεια σε όλη τη χώρα.

Το συνολικό αποτύπωμα αυτών των παρεμβάσεων ξεπερνά τη στενή έννοια της περιβαλλοντικής προσαρμογής. Συνιστά μια προσπάθεια να επανασχεδιαστεί η ίδια η καθημερινή μετακίνηση, με περισσότερη τεχνολογία, περισσότερο ηλεκτρισμό, περισσότερη κοινωνική στόχευση και πιο καθαρές δημόσιες υπηρεσίες. Το κρίσιμο ερώτημα από εδώ και πέρα δεν είναι αν τα χρήματα υπάρχουν, αλλά αν οι διαγωνισμοί, τα χρονοδιαγράμματα και η διοικητική ικανότητα θα επιτρέψουν να μετατραπεί αυτή η χρηματοδότηση σε χειροπιαστό αποτέλεσμα για τον πολίτη. Εκεί ακριβώς θα κριθεί και η πραγματική πολιτική απόδοση του εγχειρήματος.

Σχετικά άρθρα:

Κώτσηρας: Νέα εποχή για την καταπολέμηση φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου – FinanceNews.gr Ο Ζελένσκι στη Σουηδία για νέα εξοπλιστική συμφωνία – FinanceNews.gr Έρχονται γεωπολιτικά stress tests: Τι φοβάται η ΕΚΤ για τις ελληνικές τράπεζες Στα διόδια η απολύμανση των τρακτέρ – Με συνοδεία της ΕΛ.ΑΣ. στο Σύνταγμα οι αγρότες