Ο Λευκός Οίκος ανεβάζει τους τόνους: Τελεσίγραφο Τραμπ για το Στενό Ορμούζ, πίεση σε Κίνα και ΝΑΤΟ
Διπλωματικό τελεσίγραφο: Ο Τραμπ συνδέει την επίσκεψη στην Κίνα με το άνοιγμα της ενεργειακής αρτηρίας του Κόλπου
Η ένταση στη Μέση Ανατολή και η στρατηγική σημασία του Στενού του Ορμούζ μετατρέπονται σε κεντρικό μοχλό πίεσης της αμερικανικής διπλωματίας, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στέλνει σαφές μήνυμα προς συμμάχους και ανταγωνιστές ότι η ασφάλεια της κρίσιμης θαλάσσιας οδού δεν είναι πλέον αποκλειστική ευθύνη της Ουάσιγκτον.
Σε μια ιδιαίτερα αιχμηρή συνέντευξη στους Financial Times, ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να αναβάλει την προγραμματισμένη επίσκεψή του στην Κίνα, η οποία είχε οριστεί για το διάστημα από τις 31 Μαρτίου έως τις 2 Απριλίου, εάν το Πεκίνο δεν συμβάλει ενεργά στις προσπάθειες των ΗΠΑ για την επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ.
Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει μια πιο επιθετική στρατηγική της Ουάσιγκτον απέναντι σε χώρες που εξαρτώνται ενεργειακά από την περιοχή του Περσικού Κόλπου, καθώς ο Λευκός Οίκος επιχειρεί να μεταφέρει μέρος της ευθύνης για την ασφάλεια των θαλάσσιων ενεργειακών διαδρόμων στους βασικούς ωφελούμενους της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι η Κίνα, η οποία εισάγει τεράστιες ποσότητες πετρελαίου από τον Κόλπο, έχει άμεσο συμφέρον να συμβάλει στην αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας. Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ουάσιγκτον θα ήθελε να γνωρίζει εγκαίρως εάν το Πεκίνο είναι διατεθειμένο να αναλάβει ενεργό ρόλο, προειδοποιώντας ότι η απάντηση αυτή μπορεί να επηρεάσει άμεσα το διπλωματικό πρόγραμμα των ΗΠΑ.
Σκληρό μήνυμα προς το ΝΑΤΟ: «Χωρίς συνεισφορά το μέλλον του θα είναι πολύ κακό»
Η πίεση του Λευκού Οίκου δεν περιορίζεται στην Κίνα. Ο Αμερικανός πρόεδρος έστειλε εξίσου αυστηρό μήνυμα προς τους συμμάχους στο ΝΑΤΟ, τονίζοντας ότι η ασφάλεια του Στενού του Ορμούζ αφορά άμεσα τα κράτη που επωφελούνται από τις ενεργειακές ροές της περιοχής.
Όπως υποστήριξε, η Ευρώπη και η Ασία εξαρτώνται πολύ περισσότερο από το πετρέλαιο του Περσικού Κόλπου σε σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες έχουν εξελιχθεί σε καθαρό εξαγωγέα ενέργειας.
Στο πλαίσιο αυτό, προειδοποίησε ότι εάν οι σύμμαχοι δεν ανταποκριθούν στο αίτημα των ΗΠΑ για συμβολή στην προστασία της ναυσιπλοΐας στην περιοχή, οι συνέπειες θα μπορούσαν να είναι σοβαρές για τη συνοχή της Συμμαχίας.
Η αναφορά αυτή θεωρείται από διπλωματικούς κύκλους ως σαφής ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει την κατανομή ευθυνών στον δυτικό συνασπισμό, ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν άμεσα την παγκόσμια οικονομία.
Διστακτικοί σύμμαχοι: Αυστραλία και Ιαπωνία κρατούν αποστάσεις
Παρά τις πιέσεις της Ουάσιγκτον, αρκετοί σύμμαχοι εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς το ενδεχόμενο στρατιωτικής εμπλοκής στην περιοχή.
Η κυβέρνηση της Αυστραλίας ξεκαθάρισε ότι δεν σκοπεύει να στείλει πολεμικά πλοία στο Στενό του Ορμούζ. Η υπουργός Μεταφορών Κάθριν Κινγκ δήλωσε στο εθνικό δίκτυο ABC ότι, παρότι η Καμπέρα αναγνωρίζει τη σημασία της θαλάσσιας διόδου για το διεθνές εμπόριο, δεν εξετάζεται προς το παρόν καμία στρατιωτική αποστολή.
Παρόμοια στάση υιοθετεί και η Ιαπωνία. Ο υπουργός Άμυνας Σιντζίρο Κοϊζούμι δήλωσε στο κοινοβούλιο ότι το Τόκιο δεν σχεδιάζει, σε αυτή τη φάση, να συμμετάσχει σε επιχείρηση ασφάλειας της ναυσιπλοΐας.
Η στάση αυτή αντανακλά τον φόβο ότι οποιαδήποτε διεθνής στρατιωτική επιχείρηση στην περιοχή θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω κλιμάκωση με το Ιράν, το οποίο έχει ήδη προειδοποιήσει ότι δεν θα ανεχθεί την εμπλοκή τρίτων χωρών στη σύγκρουση που μαίνεται στη Μέση Ανατολή.
Ανοιχτό κανάλι επικοινωνίας με την Τεχεράνη
Παράλληλα με την κλιμάκωση της ρητορικής, ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι η αμερικανική κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι βρίσκεται σε συνομιλίες με το Ιράν.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, η Τεχεράνη δεν είναι ακόμη έτοιμη να καταλήξει σε συμφωνία για τον τερματισμό των εχθροπραξιών. Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν αποκάλυψε ποιοι συμμετέχουν στις επαφές ούτε το περιεχόμενο των συζητήσεων, σημειώνοντας πάντως ότι οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν δεχθεί ισχυρά πλήγματα από τις αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ που ξεκίνησαν στα τέλη Φεβρουαρίου.
Οι δηλώσεις αυτές ενισχύουν την εικόνα μιας παράλληλης διπλωματικής και στρατιωτικής στρατηγικής, στην οποία η Ουάσιγκτον επιχειρεί να διατηρήσει πίεση στο πεδίο, ενώ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγμάτευσης.
Εμπορικός πόλεμος στο φόντο της γεωπολιτικής κρίσης
Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος επανέφερε στο προσκήνιο την εμπορική του ατζέντα, δηλώνοντας ότι έχει «απόλυτο δικαίωμα» να επιβάλει νέους τελωνειακούς δασμούς, παρά την πρόσφατη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου που ακύρωσε μέρος των μέτρων της κυβέρνησής του.
Ο Τραμπ ανέφερε ότι ήδη εξετάζονται εναλλακτικές μορφές επιβολής δασμών μέσω νέων εμπορικών ερευνών, οι οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μέτρα κατά περίπου 60 χωρών, συμπεριλαμβανομένων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Κίνας και της Ιαπωνίας.
Η κίνηση αυτή έχει ήδη προκαλέσει την έντονη αντίδραση του Πεκίνου, το οποίο κατηγόρησε την Ουάσιγκτον για μονομερείς και προστατευτικές πρακτικές που υπονομεύουν το διεθνές εμπορικό σύστημα.
Παρά τις εντάσεις, αξιωματούχοι των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη συναντήθηκαν το Σαββατοκύριακο στο Παρίσι σε μια νέα προσπάθεια αποκλιμάκωσης των εμπορικών διαφορών που είχαν οδηγήσει σε σφοδρή σύγκρουση το 2025.
Οι συνομιλίες αυτές θεωρούνταν το πρώτο βήμα για την προετοιμασία της επίσκεψης Τραμπ στο Πεκίνο. Ωστόσο, μετά τις τελευταίες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου, το διπλωματικό αυτό σχέδιο φαίνεται πλέον να βρίσκεται σε αβεβαιότητα.
Βομβαρδισμοί στην Τεχεράνη και στον Λίβανο
Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε τα ξημερώματα ότι άρχισε να διεξάγει νέο «κύμα πληγμάτων ευρείας κλίμακας» στην Τεχεράνη, βάζοντας στο στόχαστρο «υποδομές του τρομοκρατικού ιρανικού καθεστώτος», ενώ συνέχισε επίσης τα αεροπορικά πλήγματα στον νότιο τομέα της Βηρυτού, προπυργίου του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά, που πρόσκειται στην Ισλαμική Δημοκρατία.
Ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας, ο Αμπάς Αραγτσί, κατήγγειλε από την άλλη τις πρώτες πρωινές ώρες ότι οι ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ προκαλούν ανυπολόγιστη καταστροφή στο φυσικό περιβάλλον του Ιράν, πως διαπράττουν «οικοκτονία», έπειτα από αλλεπάλληλους βομβαρδισμούς σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου στην Τεχεράνη τις τελευταίες ημέρες.
«Οι κάτοικοι αντιμετωπίζουν μακροπρόθεσμη ζημιά στην υγεία τους», καθώς «η μόλυνση του εδάφους και του νερού στο υπέδαφος θα μπορούσαν να έχουν συνέπειες για γενιές» ολόκληρες, τόνισε ο κ. Αραγτσί μέσω X.
Στο Ισραήλ, κηρύχθηκε για λίγη ώρα συναγερμός τα ξημερώματα, μετά τον εντοπισμό πυραύλων που εκτοξεύτηκαν από το Ιράν.
Αφότου άρχισε ο πόλεμος το Ιράν πλήττει επίσης στρατιωτικές βάσεις και οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ σε γειτονικές χώρες του Κόλπου, καθώς επίσης και πολιτικές υποδομές, όπως αεροδρόμια, λιμάνια και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Ο ΥΠΕΞ του Ιράν Αραγτσί δικαιολόγησε τις επιθέσεις αυτές επισημαίνοντας τις «πολλές αποδείξεις» που τεκμηριώνουν κατ’ αυτόν ότι οι αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο χρησιμοποιούνται για να γίνονται επιθέσεις εναντίον της χώρας του.
Στο μεταξύ, το διεθνές αεροδρόμιο του Ντουμπάι ανέστειλε προσωρινά τη λειτουργία του σήμερα, έπειτα από πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμου οφειλόμενη σε επιδρομή μη επανδρωμένου εναέριου οχήματος, σύμφωνα με τις αρχές του εμιράτου.
Πέντε άνθρωποι τραυματίστηκαν παράλληλα όταν έπληξαν ρουκέτες το διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης, της πρωτεύουσας του Ιράκ, όπου βρίσκεται επίσης αμερικανική διπλωματική εγκατάσταση, σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στις ιρακινές δυνάμεις ασφαλείας.
Διαβάστε επίσης:
Στενά του Ορμούζ: Αποστάσεις από συμμάχους στο κάλεσμα Τραμπ για διεθνή στρατιωτική παρουσία
Ο Τραμπ εγκαταλείπει το αφήγημα της αμερικανικής ισχύος: Έκκληση για διεθνή ναυτική «ασπίδα» στα Στενά του Ορμούζ
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
