Χρυσός: Ξανανεβαίνει η τιμή του εν μέσω πολέμου στο Ιράν

Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει τη μεγαλύτερη διαταραχή στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου στην ιστορία. Με τις ροές ακατέργαστου (αργού) πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων μέσω του Στενού του Ορμούζ να έχουν μειωθεί από περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πριν από τον πόλεμο σε ένα ελάχιστο επίπεδο αυτή τη στιγμή, την περιορισμένη δυνατότητα παράκαμψης του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος και τις αποθήκες να γεμίζουν, οι χώρες του Κόλπου έχουν μειώσει την παραγωγή τους κατά τουλάχιστον 10 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Εάν δεν υπάρξει ταχεία αποκατάσταση των ροών, οι απώλειες στην προσφορά αναμένεται να αυξηθούν.

Αυτό αναφέρει η έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΙΕΑ) για την αγορά πετρελαίου που δημοσιεύθηκε σήμερα, σε μια συγκυρία που οι πετρελαϊκές τιμές χαρακτηρίζονται από έντονη μεταβλητότητα και αστάθεια λόγω της σύγκρουσης στη μέση Ανατολή που μετρά ήδη 13 ημέρες.

Όπως αναφέρει η ΙΕΑ, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου αναμένεται να μειωθεί κατά 8 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Μάρτιο, με τις περικοπές στη Μέση Ανατολή να αντισταθμίζονται εν μέρει από την αύξηση της παραγωγής από χώρες εκτός του ΟΠΕΚ+ (όπως το Καζακστάν και η Ρωσία) μετά τις διαταραχές στην αρχή του έτους. Ενώ η έκταση των απωλειών θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια της σύγκρουσης και των διαταραχών στις ροές, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου θα αυξηθεί κατά 1,1 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το 2026, με τις χώρες εκτός ΟΠΕΚ+ να καλύπτουν ολόκληρη την αύξηση.

Παραγωγή Πετρελαίου ΟΠΕΚ+ (σε εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως)

Η σύγκρουση έχει σημαντικό αντίκτυπο στις αγορές προϊόντων πετρελαίου, καθώς οι εξαγωγές μέσω του Στενού έχουν σχεδόν σταματήσει. Οι παραγωγοί του Κόλπου εξήγαγαν 3,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως από διυλισμένα προϊόντα και 1,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως LPG το 2025. Περισσότερο από 3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως από δυναμικό διύλισης στην περιοχή έχουν ήδη κλείσει λόγω επιθέσεων και της έλλειψης αξιόπιστων εξαγωγικών διαδρόμων. Οι εξαγωγές προϊόντων σε άλλες περιοχές θα είναι περιορισμένες λόγω της διαθεσιμότητας πρώτων υλών.

Η ΙΑΕ συμφώνησε ομόφωνα στις 11 Μαρτίου να διαθέσει 400 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης των χωρών-μελών της για να αντιμετωπίσει τις διαταραχές από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Τα παρατηρούμενα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου ανήλθαν σε 8,21 δισεκατομμύρια βαρέλια τον Ιανουάριο, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2021.

Η διακοπή των πτήσεων στη Μέση Ανατολή και οι μεγάλες διαταραχές στις προμήθειες LPG αναμένονται να μειώσουν τη ζήτηση για πετρέλαιο κατά περίπου 1 εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα τον Μάρτιο και τον Απρίλιο σε σύγκριση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις. Οι υψηλότερες τιμές πετρελαίου και η πιο αβέβαιη οικονομική προοπτική για την παγκόσμια οικονομία επιφέρουν περαιτέρω κινδύνους στις προβλέψεις. Η παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου αναμένεται τώρα να αυξηθεί κατά 640.000 βαρέλια ημερησίως σε ετήσια βάση το 2026, μειωμένη κατά 210.000 βαρέλια από τις προηγούμενες εκτιμήσεις. Μεγάλες μειώσεις στην προμήθεια πετρελαίου παρατηρούνται σε Ιράκ, Κατάρ, Κουβέιτ, ΗΑΕ και Σ. Αραβία.

Τα καταναλωτικά κράτη διαθέτουν σημαντικά αποθέματα πετρελαίου για να καλύψουν προσωρινές απώλειες στην προσφορά. Τα παρατηρούμενα παγκόσμια αποθέματα ακατέργαστου και διυλισμένων προϊόντων εκτιμώνται αυτή τη στιγμή σε πάνω από 8,2 δισεκατομμύρια βαρέλια, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2021.

Η συμφωνία της ΙΑΕ για την απελευθέρωση 400 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης των μελών της παρέχει ένα σημαντικό και ευπρόσδεκτο «μαξιλάρι», αλλά χωρίς μια ταχεία επίλυση της σύγκρουσης, παραμένει ως μέτρο προσωρινής λύσης. Ο τελικός αντίκτυπος στην αγορά πετρελαίου και αερίου και στην ευρύτερη οικονομία από τη σύγκρουση θα εξαρτηθεί όχι μόνο από την ένταση των στρατιωτικών επιθέσεων και την καταστροφή των ενεργειακών περιουσιακών στοιχείων, αλλά και από τη διάρκεια των διαταραχών στις ροές μέσω του Στενού του Ορμούζ.

Επαρκείς μηχανισμοί ασφάλισης και φυσική προστασία για τη ναυτιλία είναι κρίσιμα για την αποκατάσταση των ροών, κάτι που είναι υψίστης σημασίας για την αγορά πετρελαίου, καταλήγει η αναφορά του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας.

Σχετικά άρθρα:

Το δημόσιο χρέος θα επιστρέφει το 2026 στα επίπεδα του 2009 Υπουργείο Ανάπτυξης: Σε ποια εταιρεία ανέθεσε απευθείας την προστασία του δικτύου των δύο κτιρίων του και με ποιο αντίτιμο ΕΧΑΕ: Απέκτησε επιπλέον 20% του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας, έναντι 7,3 εκατ. ευρώ Το κοινοβούλιο της Ουρουγουάης επικύρωσε τη συμφωνία ΕΕ – Mercosur