Αγροτικές Ενισχύσεις: Ριζικός επανακαθορισμός πόρων – FinanceNews.gr
Ριζικές αλλαγές στις αγροτικές ενισχύσεις, ΕΦΚ με άμεση έκπτωση και νέα εργαλεία στήριξης. Τι αλλάζει για τους παραγωγούς
Η εξειδίκευση των μέτρων για τον πρωτογενή τομέα σηματοδοτεί μια προσπάθεια ριζικού επαναπροσδιορισμού του τρόπου με τον οποίο κατανέμονται πόροι, ελέγχονται επιδοτήσεις και θωρακίζεται η ελληνική παραγωγή. Η κυβέρνηση επιχειρεί να στείλει μήνυμα ισορροπίας: τα διαθέσιμα κονδύλια παραμένουν στα ίδια επίπεδα, όμως οι «πραγματικοί» παραγωγοί -όπως τονίστηκε- θα είναι πλέον οι πραγματικοί ωφελημένοι.
Οι πληρωμές-ρεκόρ και το «φίλτρο» ελέγχων
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης αναφέρθηκε σε πληρωμές που αγγίζουν τα 3,82 δισ. ευρώ για το 2025, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών. Την ίδια στιγμή, χιλιάδες ΑΦΜ βρίσκονται υπό διασταυρώσεις από Οικονομική Αστυνομία, ΑΑΔΕ και ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς στο επίκεντρο βρίσκεται ο στόχος να σπάσουν οι παθογένειες του παρελθόντος και να αποτραπούν νέες κυρώσεις από τις Βρυξέλλες.
Η λογική είναι σαφής: ίδια χρήματα, αλλά πιο δίκαιη κατανομή. Όμως, πίσω από τα νούμερα, αναδεικνύονται και τα όρια του ευρωπαϊκού πλαισίου, καθώς δεν είναι όλα τα αιτήματα συμβατά με τις δημοσιονομικές αντοχές και τους κοινοτικούς κανόνες.
H νέα αρχιτεκτονική ενισχύσεων – Στόχευση και αναδιανομή
Ανακατανομή πόρων με έμφαση σε καλλιέργειες-κλειδιά
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης ανακοίνωσε ότι 160 εκατ. ευρώ από τη βασική ενίσχυση ανακατευθύνονται. Βαμβάκι, σιτάρι και κτηνοτροφία λαμβάνουν την «μερίδα του λέοντος» μέσα από οικολογικά σχήματα και πρόσθετες ενισχύσεις, με στόχο να καλυφθεί πλήρως η ζήτηση.
Παράλληλα, προχωρά αναθεώρηση του κανονισμού ΕΛΓΑ, με αποζημιώσεις έως 100% χωρίς αύξηση εισφορών και σημαντική άνοδο του πλαφόν στα 200.000 ευρώ. Στόχος είναι οι παραγωγοί να αισθανθούν μεγαλύτερη ασφάλεια σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων κλιματικών κινδύνων.
Χρηματοδοτικά εργαλεία και επενδύσεις
Θερμοκήπια, μείωση ανθρακικού αποτυπώματος, συλλογικά σχήματα και νέα χρηματοδοτικά εργαλεία ενεργοποιούνται, με τη συνολική μόχλευση να εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 3 δισ. ευρώ. Το μήνυμα είναι σαφές: η πολιτική δεν περιορίζεται στις ενισχύσεις, αλλά επεκτείνεται σε ένα επενδυτικό μοντέλο παραγωγής με μακροπρόθεσμη προοπτική.
ΕΦΚ με άμεση έκπτωση
Μία από τις πιο ηχηρές παρεμβάσεις αφορά τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στο αγροτικό diesel. Από το 2026, η έκπτωση δεν θα δίνεται εκ των υστέρων, αλλά απευθείας στην αντλία, μέσω QR κωδικού που θα συνδέεται με τις δηλώσεις ΟΣΔΕ και τα συστήματα της ΑΑΔΕ.
Πρόκειται για μια ψηφιακή «ασπίδα» κατά του λαθρεμπορίου και των υπερβάσεων. Η κυβέρνηση δεσμεύεται για γρήγορη επιστροφή των ποσών και στους πρατηριούχους, ώστε να μη μετακυλίεται κόστος ρευστότητας.
Την ίδια στιγμή, προαναγγέλλεται επανεξέταση των ορίων κατανάλωσης ανά καλλιέργεια, με στόχο το συντριπτικό ποσοστό των αγροτών να βρίσκεται εντός πλαισίου, χωρίς όμως να ανοίγει παράθυρο κατάχρησης.
Barcode στα ελληνικά προϊόντα: Ιχνηλασιμότητα «από το χωράφι στο ράφι»
Το νέο σύστημα ιχνηλασιμότητας που παρουσίασε το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης φιλοδοξεί να δώσει τέλος σε φαινόμενα «ελληνοποίησης» εισαγόμενων προϊόντων. Ένα ενιαίο barcode θα συνοδεύει το προϊόν σε όλη την αλυσίδα, επιτρέποντας σε κράτος και καταναλωτές να γνωρίζουν την πραγματική του προέλευση.
Η διασύνδεση με ΑΑΔΕ και ΟΠΕΚΕΠΕ, μαζί με δορυφορική παρακολούθηση και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, διαμορφώνουν μια πρωτόγνωρη υποδομή διαφάνειας. Για τους παραγωγούς, μεταφράζεται σε υπεραξία και αξιοπιστία. Για την αγορά, σε ένα ισχυρό ανάχωμα κατά των απομιμήσεων.
Τα όρια της πολιτικής και το κάλεσμα σε διάλογο
Παρά το εύρος των παρεμβάσεων, επτά βασικά αιτήματα των αγροτών παραμένουν εκτός πλαισίου, κυρίως λόγω ευρωπαϊκών περιορισμών. Η κυβέρνηση επιμένει ότι οι δυνατότητες έχουν εξαντληθεί, ενώ ταυτόχρονα καλεί σε επιστροφή στο τραπέζι του διαλόγου, χωρίς μπλόκα και ακρότητες.
Η νέα ΚΑΠ 2028-2034 αναδεικνύεται σε στρατηγικό διακύβευμα. Συνεταιρισμοί, μέγεθος κλήρου, εκπαίδευση νέων αγροτών και ανταγωνιστικότητα αποτελούν κρίσιμους πυλώνες για το αύριο.
«Η κυβέρνηση παρουσιάζει συγκεκριμένες απαντήσεις στα αιτήματα των αγροτών, ικανοποιώντας τα 20 από τα 27 αιτήματα που έχουν τεθεί. Ξεκαθαρίζουμε παράλληλα ότι από οικονομικής πλευράς τα περιθώρια είναι πολύ συγκεκριμένα. Όχι μόνο λόγω δημοσιονομικών περιορισμών αλλά κυρίως λόγω του ευρωπαϊκού πλαισίου που ισχύει για όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι πόρτες της κυβέρνησης είναι πάντοτε ανοιχτές για τους αγρότες μας, προκειμένου να συζητηθούν ζητήματα διαρθρωτικά, αγροτικής ανάπτυξης, ζητήματα που έχουν να κάνουν με τη νέα ΚΑΠ. Ελπίζω και από την άλλη πλευρά να γίνει κατανοητό ότι δεν είναι δυνατόν να προχωρούν σε εκδηλώσεις διαμαρτυρίας και σε μπλόκα που κόβουν τη χώρα στη μέση και την ίδια στιγμή να αρνούνται το διάλογο με την δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση της χώρας. Είμαι βέβαιος, ακόμα περισσότερο μετά την σημερινή παρουσίαση, ότι θα επικρατήσει ένα πνεύμα κοινής λογικής».
Τις δηλώσεις αυτές έκανε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης στη συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση των πρωτοβουλιών στήριξης του αγροτικού τομέα. Κατά την εισαγωγική του τοποθέτηση ο κ. Χατζηδάκης:
- Υπογράμμισε ότι οι πληρωμές προς τους αγρότες το 2025 έφθασαν σε 3,82 δισ. ευρώ, ποσό υψηλότερο από κάθε άλλη χρονιά και 13% υψηλότερο σε σχέση με το 2024.
- Επανέλαβε ότι 160 εκατ. ευρώ που εκτιμάται ότι θα περισσέψουν από την ανακατανομή των πόρων της βασικής εισοδηματικής στήριξης θα διατεθούν για τη στήριξη των κτηνοτρόφων (80 εκατ.) και των βαμβακοπαραγωγών – σιτοπαραγωγών (άλλα 80 εκατ.)
- Σημείωσε ότι η Ελλάδα, με το διαφανές σύστημα κατανομής των επιδοτήσεων που εφαρμόζεται για το 2025 σε συμφωνία με την ΕΕ, θα λάβει τα ίδια χρήματα από τις Βρυξέλλες, αλλά η μεγάλη πλειονότητα των παραγωγών θα βγει κερδισμένη. Διότι τα ποσά θα κατανέμονται πιο δίκαια, υπέρ των πραγματικών παραγωγών. Περαιτέρω, τόνισε ότι η μετάβαση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ αποτελεί μεγάλη μεταρρύθμιση για την αποφυγή νέων προστίμων στο μέλλον και ότι είναι σε εξέλιξη οι έλεγχοι από την Οικονομική Αστυνομία, την ΑΑΔΕ και τον ίδιο τον ΟΠΕΚΕΠΕ σε μερικές χιλιάδες ΑΦΜ που έχουν παραπεμφθεί για περαιτέρω διασταυρώσεις.
- Παρουσίασε αναλυτικά τα αιτήματα που έχουν καταθέσει οι αγρότες και την τοποθέτηση της κυβέρνησης για ένα προς ένα από αυτά. Πρόκειται για 27 αιτήματα από τα οποία τα 16 έχουν επιλυθεί ή αντιμετωπίζονται θετικά, 4 απαντήθηκαν σήμερα επίσης θετικά και 7 είναι εκτός δημοσιονομικών ορίων ή ευρωπαϊκού πλαισίου.
- Σχολίασε τις τοποθετήσεις της αντιπολίτευσης για τα αιτήματα των αγροτών σημειώνοντας ότι για μία ακόμη φορά επιχειρούν να πείσουν ότι είναι πιο καλόκαρδοι. «Ακόμη μια φορά βρισκόμαστε μπροστά στο γνωστό σκηνικό, το παλιό μαύρο ανθρωπάκι του Εθνικού Λαχείου που δάκρυα και φαρμάκι μοιράζει, και το κόκκινο ανθρωπάκι που χρήματα μοιράζει στον κοσμάκη. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν διαλέξει το ρόλο με το κόκκινο ανθρωπάκι προσπαθώντας να πείσουν ότι έχουν καλή καρδιά, πάντως καλύτερη από τη δική μας, και θέλουν να μοιράσουν λεφτά στον κόσμο. Το έχουμε ζήσει πολλές φορές σε αυτόν τον τόπο και το έχουμε πληρώσει πανάκριβα. Κι εμείς από το λαό προερχόμαστε, ο λαός μας ψηφίζει και είμαστε μια δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση. Εμείς σταθμίζουμε τα πράγματα και εξαντλούμε τα περιθώρια. Δίνουμε ό,τι περισσότερο μπορεί να δοθεί όχι μόνο δημοσιονομικά αλλά, κυρίως, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Κι αυτό είναι που κάνουμε ακόμη μια φορά».
Όμως, ο αντιπρόεδρος είπε και κάτι ακόμη: «Αν γινόταν διάλογος, ενδεχομένως τα αποτελέσματα θα μπορούσαν να είναι πληρέστερα και καλύτερα. Αυτά είναι στα οποία, ατυχώς μονομερώς, καταλήξαμε διότι δεν υπήρξε διάθεση διαλόγου από την άλλη πλευρά. Και γινόταν διάλογος, μέχρι που έγινε και το παναγροτικό συλλαλητήριο, όπου τόσο ο κ. Τσιάρας όσο κι εγώ είδαμε τους εκπροσώπους του παναγροτικού συλλαλητηρίου, πολλοί εκ των οποίων φαντάζομαι πως είναι και στα μπλόκα. Έκτοτε κάτι συνέβη και σταμάτησε η διάθεση διαλόγου. Ελπίζω ότι θα επανέλθει και πάλι», παρατήρησε.
«Η γεωργία και η κτηνοτροφία δεν είναι μόνο οι επιδοτήσεις και οι αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ», κατέληξε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης. «Είναι κυρίως ένα βιώσιμο, ανταγωνιστικό μοντέλο ανάπτυξης. Είναι οι αγροτικοί συνεταιρισμοί, οι οποίοι έχουν φθίνει, οι ομάδες παραγωγών, οι οποίες δεν είναι τόσο ανεπτυγμένες όσο σε άλλες χώρες, τα προβλήματα µε την κατάτμηση και τη μικρή έκταση του αγροτικού κλήρου, η εκπαίδευση των νέων αγροτών, που μπορεί να αναβαθμιστεί. Βήματα έχουν γίνει αλλά σίγουρα μπορούμε να κάνουμε πολύ περισσότερα. Η νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική της περιόδου 2028-2034 είναι μια τεράστια ευκαιρία για τη χώρα. Η Διακομματική Επιτροπή που πρότεινε ο πρωθυπουργός στη Βουλή είναι μια μεγάλη ευκαιρία για να συζητήσουμε και στη Βουλή και με τους αγρότες μας, συντεταγμένα, μην ξεχνώντας πως όλοι, παρά τις διαφορές μας, είμαστε πάνω απ’ όλα Έλληνες. Να συζητήσουμε τόσο τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική, όσο και τις μεγάλες προκλήσεις για μια πιο ανταγωνιστική γεωργία».
Οι εξαγγελίες της κυβέρνησης
Διαβάστε επίσης: Live οι εξαγγελίες του ΥΠΑΑΤ: Σε θέση μάχης οι αγρότες – Αναμένουν τα μέτρα και ζυγίζουν τις επόμενες κινήσεις
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
