Γερμανική παρακμή – Κύμα φυγής εξαγωγικών βιομηχανιών σε Κίνα, Ινδία, ΗΠΑ εξαιτίας «πράσινης» μετάβασης και δασμών
Οι Βρυξέλλες υπονομεύουν το εξαγωγικό μοντέλο της Γερμανίας – και μετά απορούν γιατί η παραγωγή φεύγει από την Ευρώπη … αφού κατέστρψαν το ισχυρότερο οικονομικό μοντέλο
Τα γερμανικά στοιχεία των εξαγωγών για το 2025 επιδέχονται δύο εντελώς διαφορετικές αναγνώσεις: Επισήμως, οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 1% για πρώτη φορά μετά από δύο συνεχόμενα αρνητικά έτη.
Στην πραγματικότητα, όμως, πίσω από αυτή τη στατιστική «ανάκαμψη» κρύβεται μια βαθιά διαρθρωτική κρίση: η Γερμανία χάνει έδαφος στις μεγαλύτερες και πιο στρατηγικές αγορές του κόσμου, ενώ οι επιχειρήσεις της εξαναγκάζονται να μεταφέρουν την παραγωγή τους εκτός χώρας – και εκτός Ευρώπης.
Οι Βρυξέλλες, με τον κανονιστικό τους ζήλο, την εμμονή σε εμπορικές συγκρούσεις και την «ιδεολογικοποιημένη» βιομηχανική πολιτική, λειτουργούν πλέον ως επιταχυντής αποβιομηχάνισης.
Λιγότερες εξαγωγές σε ΗΠΑ και Κίνα
Μετά την Ευρώπη, οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν η σημαντικότερη εξαγωγική αγορά της Γερμανίας.
Ωστόσο, το 2025 οι γερμανικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 9,3%, φτάνοντας τα 146,9 δισ. ευρώ.
Αντίστοιχη πτώση, επίσης 9,3%, καταγράφηκε και στις εξαγωγές προς την Κίνα.
Οι λόγοι είναι σαφείς και κάθε άλλο παρά συγκυριακοί και αναδεικνύουν ότι πετυχαίνει η πολιτική Trump για μείωση του εμπορικού ελλείμματος όσον αφορά τους κύριους εμπορικούς εταίρους – στους οποίους περιλαμβάνεται Γερμανία – πετυχαίνει.
Οι αμερικανικοί δασμοί σε μηχανήματα και αυτοκίνητα – δηλαδή στα βασικά γερμανικά εξαγωγικά προϊόντα – καθιστούν πολλές γερμανικές εταιρείες μη ανταγωνιστικές.
Στην Κίνα, η ενίσχυση των εγχώριων βιομηχανιών περιορίζει δραστικά τον χώρο για ευρωπαϊκά προϊόντα.
Και όμως, αντί οι Βρυξέλλες να επιδιώξουν πραγματιστικές εμπορικές συμφωνίες και να προστατεύσουν τη βιομηχανική βάση της Ευρώπης, επιλέγουν τη σύγκρουση, τη ρυθμιστική υπερφόρτωση και την πολιτικοποίηση του εμπορίου.
Το παράδειγμα της Lauda: Η ανταγωνιστικότητα υπό πίεση
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της οικογενειακής εταιρείας Lauda, με έδρα τη Βάδη-Βυρτεμβέργη.
Η εταιρεία, με 570 εργαζόμενους, είναι παγκόσμιος ηγέτης στα συστήματα ακριβούς θερμοκρασιακού ελέγχου, κρίσιμα για την παραγωγή εμβολίων, αλλά και για τη φαρμακευτική, τη χημική και την αυτοκινητοβιομηχανία.
Οι ΗΠΑ αποτελούν τη δεύτερη σημαντικότερη αγορά της Lauda μετά την Ευρώπη.
Το 2025 η εταιρεία κατάφερε να διατηρήσει σχεδόν αμετάβλητες τις εξαγωγές της προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Όχι επειδή οι συνθήκες ήταν ευνοϊκές, αλλά επειδή μετέφερε το κόστος των δασμών απευθείας στους πελάτες.
Ο ίδιος ο διευθύνων σύμβουλος, Gunther Wobser, παραδέχεται ότι στα προϊόντα εισαγωγικού επιπέδου η Lauda έχει πλέον μειονέκτημα έναντι των αμερικανικών ανταγωνιστών.
Μόνο στα εξειδικευμένα, κατά παραγγελία προϊόντα μπορεί ακόμη να επιβάλει «premium τιμή».
Με άλλα λόγια: η γερμανική ποιότητα επιβιώνει, αλλά μόνο εκεί όπου δεν υπάρχει εναλλακτική.
Από εξαγωγική χώρα σε χώρα «τοπικής παραγωγής»
Το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται σε ολόκληρη τη γερμανική βιομηχανία.
Οι εταιρείες δεν εγκαταλείπουν τις διεθνείς αγορές – εγκαταλείπουν το μοντέλο των εξαγωγών από τη Γερμανία.
Στη συνάντηση των «παγκόσμιων ηγετών της αγοράς» στο Schwäbisch Hall, στην οποία συμμετείχαν περίπου 700 εκπρόσωποι επιχειρήσεων, το βασικό ερώτημα ήταν πώς μπορεί η γερμανική οικονομία να επανέλθει σε τροχιά ανάπτυξης.
Η απάντηση, ωστόσο, ήταν απογοητευτική: όσο οι βασικές αγορές όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα παραμένουν κλειστές ή εχθρικές, η ανάκαμψη είναι σχεδόν αδύνατη.
Ο Jochen Weyrauch, διευθύνων σύμβουλος της Dürr από τη Στουτγάρδη, το έθεσε ωμά: η ανάπτυξη προϊόντων «σε ένα ήσυχο γραφείο στη Γερμανία» δεν αρκεί πλέον.
Οι αγορές βρίσκονται στην Κίνα, στην Ινδία, στις ΗΠΑ – και η παραγωγή ακολουθεί.
Με αυτό τον τρόπο, η Γερμανία αποτυγχάνει σταδιακά στον ιστορικό της ρόλο ως εξαγωγικό έθνος.
Η αυτοκινητοβιομηχανία σε ασφυξία
Η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται στο επίκεντρο της κρίσης.
Η πρόεδρος της Ένωσης Γερμανικής Αυτοκινητοβιομηχανίας, Hildegard Müller, αναγνώρισε ότι οι επενδύσεις είναι απαραίτητες για να παραμείνει ο κλάδος ανταγωνιστικός. Ταυτόχρονα, όμως, εξέφρασε ανοιχτά την ανησυχία της για τον τόπο παραγωγής των αυτοκινήτων.
«Σήμερα είναι η Γερμανία – και θα θέλαμε να παραμείνει έτσι», δήλωσε.
Η διατύπωση αυτή λέει περισσότερα απ’ όσα φαίνονται: το ενδεχόμενο μεταφοράς παραγωγής δεν είναι θεωρητικό, είναι απολύτως πραγματικό.
«Ανάκαμψη» που στηρίζεται μόνο στην Ευρώπη
Το μοναδικό στοιχείο που συγκράτησε θετικό το εξαγωγικό ισοζύγιο της Γερμανίας το 2025 ήταν η Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι εξαγωγές προς τα κράτη-μέλη έφτασαν τα 876,5 δισ. ευρώ, υπερκαλύπτοντας τις μεγάλες απώλειες στις ΗΠΑ και την Κίνα.
Αυτό όμως δεν αποτελεί στρατηγική επιτυχία, αλλά ένδειξη εγκλωβισμού. Όταν μια παγκόσμια βιομηχανική δύναμη εξαρτάται σχεδόν αποκλειστικά από την εσωτερική αγορά της ΕΕ, τότε το πρόβλημα δεν είναι οι αριθμοί, αλλά η κατεύθυνση.
Ο οικονομολόγος Lars Feld από το Freiburg προειδοποιεί ότι αυτή η τάση δεν μπορεί να λειτουργήσει μακροπρόθεσμα.
Η Γερμανία – και κατ’ επέκταση η Ευρώπη – εξαρτάται από την εντατικοποίηση του παγκόσμιου εμπορίου, μέσω συμφωνιών όπως η Mercosur ή μια ουσιαστική εμπορική συμφωνία με την Ινδία.
Οι Βρυξέλλες ως δομικό εμπόδιο
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι γιατί οι γερμανικές εταιρείες επενδύουν σε εργοστάσια στην Κίνα, την Ινδία ή τις ΗΠΑ.
Το ερώτημα είναι γιατί οι Βρυξέλλες καθιστούν ολοένα και δυσκολότερο το να παράγεις και να εξάγεις από την Ευρώπη.
Ρυθμιστική υπερφόρτωση, ενεργειακό κόστος, εμπορικές συγκρούσεις και ιδεολογικές επιλογές όπως η πράσινη μετάβαση έχουν μετατρέψει την ΕΕ από πλεονέκτημα σε βαρίδι.
Και όσο αυτό συνεχίζεται, οι επιχειρήσεις θα κάνουν το μόνο λογικό: θα πηγαίνουν εκεί όπου μπορούν να παράγουν, να πουλήσουν και να επιβιώσουν.
Το ότι η Lauda δεν σκοπεύει να απολύσει εργαζόμενους στη Γερμανία, αλλά να επεκτείνει τις 170 θέσεις εργασίας στο εξωτερικό, δεν είναι αισιόδοξο σημάδι. Είναι προειδοποίηση για ένα καταστροφικό μέλλον…
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.




