Οι ΗΠΑ πιέζουν για μείωση της εξάρτησης από κρίσιμα ορυκτά της Κίνας σε σύνοδο G7

Οι Ηνωμένες Πολιτείες μετατρέπουν τις σπάνιες γαίες σε πεδίο γεωστρατηγικής αντιπαράθεσης, καλώντας τις χώρες της G7 να επιταχύνουν την απεξάρτηση από την Κίνα, την οποία η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει πλέον ως δύναμη οικονομικού εξαναγκασμού, ικανή να παραλύσει κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού, αμυντικά συστήματα και την τεχνολογική υπεροχή της Δύσης.

Η πρωτοβουλία έρχεται καθώς η Κίνα εξακολουθεί να κυριαρχεί στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού σπάνιων γαιών, χαλκού, λιθίου και άλλων κρίσιμων υλικών, ενώ οι ΗΠΑ προωθούν συμφωνίες με την Αυστραλία και άλλες χώρες για ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής.

Η συνάντηση, που ξεκινά με δείπνο το βράδυ της Κυριακής, θα περιλαμβάνει υπουργούς Οικονομικών ή άλλους αρμόδιους από τις ανεπτυγμένες οικονομίες της G7, την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και την Αυστραλία, την Ινδία, τη Νότια Κορέα και το Μεξικό. Οι συμμετέχουσες χώρες αντιπροσωπεύουν περίπου το 60% της παγκόσμιας ζήτησης για κρίσιμα ορυκτά.

«Η λέξη-κλειδί της ημέρας είναι η επείγουσα ανάγκη», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης. «Πρόκειται για ένα τεράστιο εγχείρημα, με πολλές διαφορετικές πτυχές και πολλές χώρες να εμπλέκονται. Πρέπει να κινηθούμε πολύ πιο γρήγορα».

Παρά την προηγούμενη δέσμευση των ηγετών της G7 για διασφάλιση των αλυσίδων εφοδιασμού κατά τη σύνοδο του Ιουνίου στον Καναδά, ο Μπέσεντ φέρεται να έχει εκφράσει απογοήτευση για την έλλειψη αίσθησης κατεπείγοντος από τα μέλη της ομάδας. Η Ιαπωνία είναι η μόνη χώρα που έχει λάβει σημαντικά μέτρα μετά την κρίση του 2010, ενώ τα υπόλοιπα μέλη παραμένουν σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένα από την Κίνα.

Η Κίνα επεξεργάζεται το 47% έως και το 87% του χαλκού, του λιθίου, του κοβαλτίου, του γραφίτη και των σπανίων γαιών, υλικά απαραίτητα για ημιαγωγούς, αμυντικές τεχνολογίες, μπαταρίες και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.

Οι ΗΠΑ, μέσω συμφωνιών με την Αυστραλία, την Ουκρανία και άλλους παραγωγούς, στοχεύουν στην ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής και στη μείωση της εξάρτησης από την Κίνα. Τον Οκτώβριο, υπέγραψαν συμφωνία με την Αυστραλία για επενδύσεις ύψους 8,5 δισ. δολαρίων σε στρατηγικά αποθέματα σπάνιων γαιών και λιθίου.

Η συνάντηση της Δευτέρας έρχεται παράλληλα με πρόσφατες κινήσεις της Κίνας να περιορίσει εξαγωγές προς ιαπωνικές εταιρείες και να απαγορεύσει προϊόντα διπλής χρήσης προς τον ιαπωνικό στρατό, ωστόσο οι Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι η ατζέντα είχε προγραμματιστεί πριν από αυτές τις ενέργειες.

«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν τον δρόμο», τόνισε ο αξιωματούχος, προσθέτοντας ότι θα συνεργαστούν με όσους αντιλαμβάνονται το επείγον του ζητήματος, ενώ οι υπόλοιποι μπορούν να συμμετάσχουν αργότερα.

Ο ρόλος της Κίνας στην αλυσίδα εφοδιασμού

Ακόμα και αν οι αμερικανικές εταιρείες προσπαθούσαν να εξορύξουν τις σπάνιες γαίες της Βενεζουέλας, η εξόρυξή τους από το έδαφος είναι μόνο ένα μέρος της διαδικασίας. Αυτά τα υλικά συνήθως αποστέλλονται στην Κίνα για εξευγενισμό.

Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, στην Κίνα εξευγενιζόταν πάνω από το 90% των σπάνιων γαιών το 2024. Η χώρα διατηρεί ένα μονοπώλιο σχεδόν στην επεξεργασία και τον εξευγενισμό των υλικών, χάρη σε δεκαετίες κρατικών επιδοτήσεων, επέκτασης της βιομηχανίας και χαλαρών περιβαλλοντικών κανονισμών.

Οι σπάνιες γαίες έχουν καταστεί σημαντικό σημείο τριβής στις εμπορικές εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας. Πέρυσι, το Πεκίνο εφάρμοσε ορισμένους ελέγχους εξαγωγών για τα σπάνια μέταλλα κατά τη διάρκεια εμπορικών διαμαχών, προκαλώντας ανησυχίες σχετικά με την έλλειψη ασφαλών αλυσίδων εφοδιασμού για αυτά τα κρίσιμα υλικά στις ΗΠΑ.

«Η Κίνα εξακολουθεί να διαθέτει σχεδόν μοναδική ικανότητα επεξεργασίας σπάνιων μετάλλων, και αυτό το βιομηχανικό και γεωπολιτικό πλεονέκτημα δεν μπορεί να ξεπεραστεί από τη μία μέρα στην άλλη», δήλωσε ο Τζόελ Ντοτζ, διευθυντής βιομηχανικής πολιτικής και οικονομικής ασφάλειας στο Vanderbilt Policy Accelerator.

Κρίσιμα ορυκτά και σπάνιες γαίες

Η Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ (USGS) ορίζει 60 «κρίσιμα ορυκτά» που είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική και εθνική ασφάλεια.

Αυτά τα κρίσιμα ορυκτά περιλαμβάνουν ένα μείγμα πρώτων υλών, όπως αλουμίνιο, κοβάλτιο, χαλκό, μόλυβδο και νικέλιο. Ο κατάλογος περιλαμβάνει επίσης 15 σπάνιες γαίες, όπως το δημήτριο, το δυσπρόσιο, το νεοδύμιο και το σαμάριο. Οι σπάνιες γαίες αναφέρονται σε μια κατηγορία 17 συγκεκριμένων μεταλλικών στοιχείων.

Αυτά τα στοιχεία είναι απαραίτητα για τις καθημερινές τεχνολογίες, όπως τηλέφωνα, μπαταρίες και οθόνες τηλεόρασης, καθώς και για στρατιωτικό και αμυντικό εξοπλισμό, όπως λέιζερ, μαχητικά αεροσκάφη και πυραύλους.

Ο όρος «σπάνια γη» είναι λανθασμένος, καθώς τα στοιχεία αυτά είναι σχετικά πανταχού παρόντα στον φλοιό της Γης, σύμφωνα με την Τζούλι Κλίνγκερ, γεωγράφο και αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Ουισκόνσιν-Μάντισον. Ωστόσο, η εξόρυξη και η επεξεργασία τους είναι το δύσκολο κομμάτι.

Τα τελευταία χρόνια, οι νομοθέτες των ΗΠΑ ανησυχούν για την εξάρτηση της χώρας από τις εισαγωγές αυτών των κρίσιμων στοιχείων. Έχουν γίνει προσπάθειες για την ανάπτυξη της εξόρυξης και του εξευγενισμού σπάνιων γαιών στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά το χρονοδιάγραμμα για τα έργα μπορεί να διαρκέσει χρόνια, αν όχι δεκαετίες.

Κρίσιμα ορυκτά στη Βενεζουέλα

Η USGS δεν περιλαμβάνει τη Βενεζουέλα στον κατάλογό της με τις χώρες που διαθέτουν σπάνιες γαίες (οι χώρες στον κατάλογο περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την Κίνα, τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Βραζιλία και τη Γροιλανδία).

Σύμφωνα με τους ειδικούς, τα 25 χρόνια διακυβέρνησης των προέδρων Ούγκο Τσάβες και Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα δημιούργησαν ένα κενό στις πληροφορίες σχετικά με την έκταση των πόρων της χώρας.

Ωστόσο, οι ειδικοί πιστεύουν ότι η Βενεζουέλα διαθέτει κοιτάσματα ορισμένων ορυκτών, όπως το κολοτάνιο — από το οποίο προέρχονται τα μέταλλα ταντάλιο και νιόβιο — και το βωξίτη, το οποίο μπορεί να περιέχει αλουμίνιο και γάλλιο. Το ταντάλιο, το νιόβιο, το αλουμίνιο και το γάλλιο θεωρούνται όλα κρίσιμα ορυκτά από την USGS.

Το 2009, ο Τσάβες διαφήμισε τους φυσικούς πόρους της χώρας, συμπεριλαμβανομένου του «μπλε χρυσού», όπως αποκαλείται το κολτάν. Σύμφωνα με το Reuters, ο Τσάβες δήλωσε εκείνη τη χρονιά ότι ανακαλύφθηκε ένα μεγάλο απόθεμα κολτάν στη χώρα.

Το 2016, ο Μαδούρο ίδρυσε το Orinoco Mining Arc, μια περιοχή της Βενεζουέλας που προορίζεται για την εξερεύνηση και παραγωγή ορυκτών. Ωστόσο, η περιοχή μαστίζεται από παράνομη εξόρυξη.

«Αν και η χώρα διαθέτει μεγάλα αποθέματα ορυκτών πόρων, παραλύεται από έναν συνδυασμό ανεπαρκών γεωλογικών δεδομένων, χαμηλής ειδίκευσης εργατικού δυναμικού, οργανωμένου εγκλήματος, έλλειψης επενδύσεων και ασταθούς πολιτικού περιβάλλοντος», ανέφερε σε σημείωμά του ο Σουνγκ Τσόι, αναλυτής μετάλλων και εξόρυξης της BloombergNEF.

«Παρά το τρέχον γεωλογικό δυναμικό της, η Βενεζουέλα δεν είναι πιθανό να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στον τομέα των κρίσιμων ορυκτών, τουλάχιστον για την επόμενη δεκαετία», πρόσθεσε ο Τσόι.

Σχετικά άρθρα:

ΑΑΔΕ: Τέλος στις «χαμένες» κληρονομιές – FinanceNews.gr Πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα: Την ερχόμενη εβδομάδα η διαδικασία επικύρωσης της Κ. Γκίλφοϊλ – FinanceNews.gr Τουριστικό και επιστημονικό ορόσημο: Η Νίσυρος γίνεται Παγκόσμιο Γεωπάρκο της UNESCO – FinanceNews.gr Black Friday και Cyber Monday: Πρόωρη ζήτηση για ηλεκτρονικά και τεχνολογικά προϊόντα – FinanceNews.gr